Οι Τελωνειακές Αρχές σε εφαρμογή των διατάξεων του Υπουργείου Υγείας, δεν δύνανται να επιτρέπουν τη θέση σε ελεύθερη κυκλοφορία και ανάλωση των ηλεκτρονικών τσιγάρων άνευ νικοτίνης.
Τα παραπάνω ορίζει με σχετική εγκύκλιο η Ανεξάρτητη Αρχή Δημοσίων Εσόδων (ΑΑΔΕ) και κάνει γνωστό ότι στην απαγόρευση αυτή συμπεριλαμβάνονται οι κατηγορίες των νέων προϊόντων καπνού, του ηλεκτρονικού τσιγάρου, των φυτικών προϊόντων για κάπνισμα καθώς και κάθε προϊόντος που ομοιάζει με τα προϊόντα καπνού και συναφή προϊόντα του Ν. 4419/2016 αλλά δε μπορεί να υπαχθεί βάσει των ορισμών στις αντίστοιχες κατηγορίες (π.χ. ηλεκτρονικά πούρα άνευ νικοτίνης, ηλεκτρονικός ναργιλές άνευ νικοτίνης κλπ).
Επισημαίνεται στην εγκύκλιο ότι κρίνεται σκόπιμο να δοθούν περαιτέρω οδηγίες ως προς την αντιμετώπιση ζητημάτων που ανακύπτουν από απαγορευτικές διατάξεις του αντικαπνιστικού νόμου που άπτονται θεμάτων αρμοδιότητας του Υπουργείου Υγείας.
Ειδικότερα, παρέχονται περαιτέρω οδηγίες ως προς τα κάτωθι, τα οποία αφορούν κυρίως προϊόντα που ενέχουν και φορολογικό ενδιαφέρον καθώς είτε υπόκεινται σε Ε.Φ.Κ. (βιομηχανοποιημένα καπνά ) είτε σε φόρο κατανάλωσης (υγρά αναπλήρωσης ηλεκτρονικών τσιγάρων):
Απαγόρευση διάθεσης ηλεκτρονικών τσιγάρων άνευ νικοτίνης
Στην κοινοποιούμενη εγκύκλιο, όπως αναφέρεται ρητά στο Κεφάλαιο Α «Προϊόντα καπνού και συναφή προϊόντα-προδιαγραφές ως προς τα συστατικά, εκπομπές, πρόσθετα, την επισήμανση, τη συσκευασία, τις προειδοποιήσεις για την υγεία, τις κοινοποιήσεις συστατικών, εκπομπών, κ.λ.π.» επισημαίνεται ότι σύμφωνα με τις διατάξεις της παρ.1 του άρθρου 2 του ν.3730/2008, όπως ισχύει, απαγορεύεται η κατασκευή, προβολή, εμπορία και πώληση του ηλεκτρονικού τσιγάρου, εκτός από εκείνα που έχουν λάβει έγκριση από το Υπουργείο Υγείας, σύμφωνα με τις διατάξεις της παρ.2 του ιδίου άρθρου.
Η εν λόγω απαγόρευση άρθηκε εν μέρει με τις διατάξεις του ν.4419/2016 και δη του άρθρου 18 αυτού, μόνο ως προς τα προϊόντα που περιέχουν νικοτίνη. Ως εκ τούτου απαγορεύεται η διάθεση στην αγορά των ηλεκτρονικών τσιγάρων άνευ νικοτίνης που δεν πληρούν τις προδιαγραφές της παρ.2 του άρθρου 2 του ν.3730/2008. Ωστόσο, η αρμόδια υπηρεσία του Υπουργείου Υγείας είναι σε διαδικασία ρύθμισης των προϊόντων αυτών.
Επί του θέματος αυτού, κατ' αρχήν οφείλει να επισημανθεί ότι όσον αφορά τις διατάξεις του άρθρου 53Α του ν.2960/01 «Ε.Τ.Κ.», με τις οποίες επιβλήθηκε φόρος κατανάλωσης στα υγρά αναπλήρωσης ηλεκτρονικών τσιγάρων, δεν γίνεται διάκριση μεταξύ των υγρών αναπλήρωσης που περιέχουν και αυτών που δεν περιέχουν νικοτίνη. Ως εκ τούτου, η φορολογητέα ύλη συμπεριλαμβάνει το σύνολο των υγρών αναπλήρωσης τα οποία προορίζονται να ενσωματωθούν σε συσκευές ηλεκτρονικού τσιγάρου, σύμφωνα με τον ορισμό της παραγράφου 1, περ. α) του ιδίου άρθρου. Ωστόσο, καθίσταται σαφές ότι εφόσον υφίσταται απαγόρευση διάθεσης στο εσωτερικό της χώρας συγκεκριμένης κατηγορίας προϊόντων, η οποία προκύπτει από εθνικές διατάξεις άλλου Υπουργείου και στη συγκεκριμένη περίπτωση του Υπουργείου Υγείας, διατάξεις για τις οποίες οι τελωνειακές αρχές αποτελούν συναρμόδιες αρχές ελέγχου της εφαρμογής τους σύμφωνα με το άρθρο 23 του ως άνω νόμου, δεν μπορεί να επιτραπεί η διάθεση των προϊόντων αυτών στο εσωτερικό της χώρας, μέχρι της ρυθμίσεως του θέματος από το αρμόδιο Υπουργείο.
Πρέπει να διευκρινιστεί ότι η εν λόγω απαγόρευση αφορά στη διάθεση και κυκλοφορία των υγρών αναπλήρωσης άνευ νικοτίνης στην ελληνική αγορά και όχι σε άλλα Κ-Μ της Ε.Ε. καθόσον πρόκειται για αμιγώς εθνική διάταξη, ενώ με τις διατάξεις της Οδηγίας 2104/40/ΕΕ έχουν καθοριστεί οι όροι και οι προϋποθέσεις για την κυκλοφορία στην εσωτερική αγορά της Ε.Ε. των υγρών αναπλήρωσης που περιέχουν νικοτίνη, σύμφωνα με τους ορισμούς του άρθρου 2 της Οδηγίας όπως ενσωματώθηκαν στο ν.4419/16.
